Dieta Kwaśniewskiego
wtorek, Lipiec 22nd, 2008Dieta Kwaśniewskiego (nazywana przez zwolenników dietą optymalną) to dieta, propagowana przez polskiego lekarza Jana Kwaśniewskiego.
Dieta Kwaśniewskiego jest niskowęglowodanowa i wysokotłuszczowa, a spożycie białka jest niskie.
Zalecane proporcje wyrażone w gramach: białko : tłuszcz : węglowodany wynoszą w początkowym okresie 1,0 : 2,5-3,5 : 0,8, później należy zaś zmniejszyć ilość spożywanego białka. Zalecane jest spożywanie tłustych produktów zwierzęcych, takich jak żółtka jaj, podroby, tłuste mięsa, sery, masło, śmietana. Uzupełnieniem tych produktów powinny być niskocukrowe warzywa takie jak pomidory, ogórki i kapustne. Spożycie bogatych w węglowodany owoców należy ograniczyć, dopuszczalne są w niewielkich ilościach owoce jagodowe, takie jak agrest, czarne porzeczki, jagody i żurawina.
Z biochemicznego punktu widzenia taka dieta rzeczywiście może spowodować spadek masy ciała, poprzez zablokowanie wytwarzania trójglicerydów w wątrobie przy spożyciu powyżej 10% tłuszczów w pokarmie. Przy znacznym ograniczaniu węglowodanów w posiłkach pod każdą postacią (czyli np. ziemniaki, pieczywo, produkty mączne) organizm jest zmuszony do spalania rezerw tłuszczu znajdujących się w tkankach.
Wg. medycyny konwencjonalnej, taki sposób odżywiania powinien spowodować znaczny wzrost ryzyka miażdżycy i hipercholesterolemii (poprzez podwyższenie poziomu tzw “złego” cholesterolu i trójglicerydów w surowicy krwi), jednak przypuszczenia te nie znalazły uzasadnienia w wykonanym badaniu przez Zakład Farmakologii Doświadczalnej Instytutu Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej PAN[1].
Dieta jest polecana przez jej zwolenników jako dieta odchudzająca oraz jako remedium na szeroką gamę chorób. Nie ma żadnych badań opublikowanych w liczących się, recenzowanych czasopismach naukowych potwierdzających skuteczność tej metody odżywiania jako diety odchudzającej czy też leczniczej. Brak jest też opublikowanych wyników badań nad długookresowymi skutkami ubocznymi tej diety. Jednak mimo braku opublikowanych wyników takich badań Komitet Terapii Wydziału VI Nauk Medycznych Polskiej Akademii Nauk w skład którego wchodził m.in. Zbigniew Religa, przedstawił swoje stanowisko, oceniając dietę, której nie badał a mimo to uznał dietę optymalną za szkodliwą dla zdrowia[2]. Odpowiedź na stanowisko komitetu PAN została opublikowana w wydawnictwie własnym Jana Kwaśniewskiego. Jan Kwaśniewski twierdzi w tej odpowiedzi, że stanowisko Komitetu Terapii oparte jest o fałszywe przesłanki i nie jest poparte żadnymi badaniami statystycznymi efektów tej diety[3][4]. Z drugiej strony, “optymalni” w internecie często ogłaszają niemalże cudowne przypadki wyleczeń, które dotyczą prawie wszystkich chorób. Liczba takich przypadków idzie według nich w miliony, jednak w rzeczywistości ani jedno z tych rzekomych wyleczeń nie jest udokumentowane w fachowej literaturze medycznej.
Popularyzacją tego modelu żywienia zajmują się osoby, które twierdzą, że dzięki niemu pozbyły się wielu ciężkich, przewlekłych dolegliwości, na które klasyczna medycyna nie ma lekarstwa.
W Jaworznie od 1998 r. działa Ogólnopolskie Stowarzyszenie Bractw Optymalnych im. ks. prof. Włodzimierza Sedlaka, mające w statucie m.in. popularyzację tej diety. Dla licznej rzeszy jedzących tłusto na rynku czasopism istnieją dwa miesięczniki, pierwszy “Optymalni” wydawany przez wspomniane wyżej stowarzyszenie i drugi “Optymalnik” wydawany przez niezależną od stowarzyszenia w Jaworznie grupę zwolenników diet niskowęglowodanowych.
W Stanach Zjednoczonych znana jest mylona często z dietą Kwaśniewskiego dieta Atkinsa, zwana także dietą niskowęglowodanową (niesłusznie uważana za wysokotłuszczową). Obie diety (Atkinsa jak i Kwaśniewskiego) promują podobną metodykę odchudzania, bogatą w tłuszcze a ubogą w węglowodany, jednak różnią się znacznie ilością zalecanego w diecie białka, która to ilość implikuje dalsze reakcje metaboliczne organizmu, dlatego też nie można obu diet utożsamiać. Zdaniem J. Kwaśniewskiego, nadmiar zjadanego białka jest dla organizmu niekorzystny.